Tièra de 1000 articles que totas las Wikipèdias deurián aver.
Estèla de Dàvid e menorà d'un escut venent d'una sinagòga alemanda.

Lo judaïsme (en ebrieu יהדות Yahadut) designa la tradicion e la cultura religiosa dels jusieus, los descendents dels ebrieus israelitas de Judèa e los que se son convertits. Lo judaïsme compòrta d'elements religioses, de còde de conducha, una legislacion, de rites, e de costumas pas especificament religiosas. Se fonda sul culte de YHWH, dieu d'Abraam, d'Isaac e de Jacòb. Son culte èra assegurat pels kohanim e centrat sul Temple de Jerusalèm, destruch dos còps. Segon sos tèxtes fondadors, particularament lo Tanaḥ, la fe dels ancians israelitas, e de lors descendents, los jusieus, es basada sus una aliança contractada entre YHWH e Abraam e tornarmai amb Moïses. Lo judaïsme es, doncas, una religion abraamica, fondada sus la Lei mosaïca, los escriches profetics e los autres Escrichs, collectivament apelats Tanaḥ, Miqra o Bíblia ebraïca. Lo judaïsme es una de las primièras fes purament monoteïstas conegudas, e una de las pus ancianas tradicions religiosas encara practicadas de nòstres jorns. Las valors e l'istòria del pòble jusieu son la fònt d'autras religions abraamicas, coma lo cristianisme, l'islam e lo Bahá'í.