Dobrir lo menú principal
Tièra de 1000 articles que totas las Wikipèdias deurián aver.
Anemoscòpi

Lo vent es un movement natural, de l’atmosfèra. Pòt aparéisser sus una planeta quina que siá a condicion que dispause d’una atmosfèra. Aquestes movements de massas d’aire son provocats per dos fenomèns que se produsisson simultanèament : un rescalfament inegalament repartit de la superficia de la planeta per l’energia solara e la rotacion de la planeta.

Vents principals/magistrals (o dominants)Modificar

  • La terral/terrau ( < vent dau nòrd, de la terra ), d’aquí : vent d’aut (o autan)
  • Lo magistrau (çò és 'vent mestre', del latin 'magister' mestre) o mestrau/mistrau/mistral : vent de nòrd-èst (dit franc), de nòrd nòrd-èst (mistrau intre), mistrau larg (O-N-O), mistrau brut o negre (temps cobèrt, pluèja). Es lo vent mai frequent, donc dominant. La forma ‘mistral’ es fòrça locala, val de Ròse, mas espandida per los toristas en retorn de vacanças
  • La tramontana (< de detràs de la montanha) : vent de nòrd que pòt portar la pluèja, com o indica le dita : « La tramontana a l’aiga au cuòu »
  • Lo grèc o gregal/gregau : vent d’est (provèrbi: Grèc, plòja au bec.)
  • Lo marin, la marinada o miegjorn: vent del sud. marinada tanben se ditz còp de marin.
  • Lo labech : vent de sud, fòrt, de temps cobèrt que provòca d'èrsas gròssas.
  • Lo narbonés : vent d’oèst (provèrbi : Narbonés, terrau es.)
  • Lo garbin : vent de sud
  • Leisseròc : vent de sud-èst, sud, qu'adutz la sabla del Sahara
  • Lo vent larg : vent de sud-èst
  • La largada : vent d’oèst, mas perilhós car lèva la mar com lo ramenta la dita (« Largada d’ivèrn, diable d’enfèrn »)
  • Lo levant : vent d’èst qu'amèna regularament la pluèja
  • L'orsura : vent violent (N-E) redobtat de las gents de mar. Passa per la val de l’Uveuna e desmonta la mar

SitografiaModificar

  • http://www.josiane-ubaud.com/VENTS.pdf Vents, Ventaràs, Auretas, Bisas, Brefoniás, Ronfladas : un tourbillon de lexique, Josiane UBAUD, Intervencion al collòqui organizat per Companhons de Paratge – Mossolens (Aude), octòbre de 2017.