Romaní

(Redirigit dempuèi Ròm (lenga))

Lo romaní o gitano, cingaro o tzingarin, o ròm (en romaní: Romani chib) es una lenga indoeuropèa de la branca indoiraniana, mai precisament indoariana. Es la lenga del pòble gitano (ròms), originari del nòrd d'Índia, qu'entreprenguèt una migracion massiva cap a la debuta del millenni II a la seguida d'una invasion turca gaznevida puèi seldjokida per colonizar l'Asia Menora.

Infotaula de lengaRomaní
Romani chib Modifica el valor a Wikidata
Classificacion lingüisticaRomaní
Estatut oficial
Oficial delenga officiala en la comuna de Chouto Orizari (Macedònia)

reconeguda coma lenga minorizada en:


Bandièra: Macedònia del NòrdMacedònia del Nòrd
: Serbia
:Eslovènia
 Ongria
Bandièra: AlemanhaAlemanha
Bandièra: RomaniaRomania
Bandièra: RussiaRussia
Bandièra: NorvègiaNorvègia
Bandièra de Suècia Suècia
:Finlàndia
Estatut de conservacion
Menaçat

CRCritically endangered (En dangièr critic)
SESeverely endangered (En dangièr sevèr)
DEDevinitely endangered (En dangièr definitiu)
VUVulnerable (Vulnerable)
Segur

NENot Endangered (Non en dangièr)
Còdis lingüistics
ISO 639-2rom Modifica el valor a Wikidata
ISO 639-3rom Modifica el valor a Wikidata
Ethnologuerom Modifica el valor a Wikidata
Glottologroma1329 Modifica el valor a Wikidata
ASCL3905 Modifica el valor a Wikidata
UNESCO405 Modifica el valor a Wikidata
IETFrom Modifica el valor a Wikidata

Lo romaní se desvolopèt a partir d'una sola lenga populara o prakrit parlada dins la val mejana del flume de Ganges e que sa forma sabenta èra lo sanscrit.

Pendent lo long sejorn dels sieus locutors (1071-1381) dins lo Sultanat de Rom, jos dominacion seldjokida en Asia Menora, e ont la lenga oficiala èra lo persan e las lengas vernacularas lo grèc e l'armenian, lo romaní s'es enriquit de fòrça mots d'aquelas tres lengas.

Los manlèus a las divèrsas lengas europèas que lo romaní costegèt son posteriors al sègle XIV.

L’esfòrç de codificacion de la lenga es pro recent. Demèst los linguistas mai engatjats i aviá Marcèl Cortiada.

Dialèctes

modificar

Derivats

modificar

Lo postrolhàs a maites manlèus al romaní dins lo vocabulari.