Empèri Pèrsa : Diferéncia entre versions

m
* [[-552]] : Pèrsia venguèt un reialme independent jol rei [[Cirus II]].
[[Imatge:Empire_Perse.jpg|thumb|right|200px|L'Empèri Pèrsa dins lo temps]]
* [[-550]] : [[Cirus II]] destituiguèt l'[[Empèri Mède]] e fondèt l'Empèri Pèrsa, que s'espandirà dins tot l'[[Orient Mejan]], de la [[mar Egèa]] fins a [[Índia]], d'[[Egipte]] fins a [[Afganistan]]. Naissença de [[DàriusDarius Ièr|DàriusDarius I{{èr}}]], rei de Pèrsia. † 486 abC.
* [[-522]] : Aprèp la mòrt de [[Cambís II|Cambís]], lo mague [[Smerdis]] usurpèt lo poder ne se fasent passar per Bardiya, fraire d'un mòrt; foguèt assassinat per de generals capitanejats per DàriusDarius. Començament del reialme de [[DàriusDarius Ier]], rei de Pèrsia. (fin en 486 abC.)
* [[-518]] : La [[Via reiala]] de 2 683 km foguèt bastida per tot l'Empèri Pèrsa.
* [[-490]] : Los Pèrsas del rei DàriusDarius foguèron vencits per una coalicion de Grècs a Maraton; es l'episòdi pus marcant de la primièra [[Guèrra Medica]].
* [[-486]] : Mòrt de [[DàriusDarius Ier|DàriusDarius I{{èr}}]], rei de Pèrsia. Començament del reialme de [[Xèrxes Ier|Xèrxes]], rei de Pèrsia. (fin en 465 abC.)
[[Imatge:Persian Bull 5thc Oriental Institute Chicago.jpg|thumb|right|200px|Tèsta de taure, [[Persepòlis]], sègle V abC, [[Institut Oriental de Chicago]], [[Estats Units d'America]] (Empèri Aquemenida)]]
* [[-482]] : Per mestrejar una revòlta [[Babilònia (reialme)|Babilònia]] contra la dominacion pèrsa, Xèrxes faguèt destruire los temples de la vila, coma l'[[Esagil]].
* [[-370]] : Los satrapas de l'Empèri Pèrsa dintrèron en revòlta contra lo poder central, en seguida de l'independéncia d'Egipte en -404.
* [[-338]] : Decès d'Antaxèrxes, rei de Pèrsia assassinat per son eunuc favorit.
* [[-333]] : [[Alexandre lo Grand]] vencèt lo rei pèrsa [[DàriusDarius III]] Codoman a la [[batalha d'Issos]].
* [[-331]] : [[Alexandre lo Grand]] vencèt lo rei pèrsa [[DàriusDarius III]] a la [[batalha de Gaugamèlas]].
* [[-312]] : Començament del reialme de [[Seleucos Ier|Seleucos I{{èr}}]], fondator de la dinastia seleucida de Pèrsia. (fin en 280 abC.)
* [[-115]] : Los [[Part]]s, que lors aujòls venon de las tribús de l'Èst de la [[mar Caspiana]], venent mèstres de [[Bactriana]] (lo Nòrd d'[[Afganistan]]), de Pèrsia e de [[Mesopotamia]].
15 246

cambiaments