Teodoric lo Grand

Pagina d'ajuda sus l'omonimia Pels articles omonims, vejatz Teodoric (omonimia).

Teodoric lo Grand

Moneda de Teodoric lo Grand
Moneda de Teodoric lo Grand
Biografia
Naissença vèrs 455
N. a
Decès 30 d'agost de 526
D. a
Causa de decès
Assassinat/ada per
Luòc d'enterrament
Lenga mairala
Fogal ancestral
País de nacionalitat
Paire
Maire
Oncle
Tanta
Grands
Bèlamaire
Bèlpaire
Fraire
Sòrre
Conjunt
Companh/a
Filh/a
Religion
Membre de
Familha nòbla
Membre de
l'equipa esportiva
posicion de jòc
tir (esquèrra/drecha)
grad dan/kyu
Grop etnic
Orientacion sexuala
Profession
Emplegaire
Domeni d'activitat
Escolaritat
Diplòma
Director de tèsi
Estudiant de tèsi
Foncion politica
Residéncia oficiala
Predecessor
Successor
Partit
Tessitura
Label discografic
Lista de cançons
Discografia
Mission de l'astronauta
Distincions e prèmis
Branca militara
Grad militar
Etapa de canonizacion
Familha nòbla
Títol de noblesa
Títol onorific
Comandament
Conflicte
Jorn de la fèsta
País: Reialme ostrogòt
Epòca: Antiquitat, Nauta Edat Mejana
Règne: 474 a 526
Dinastia: Amals
Davancièr: Teodomir
Successor: Atalaric


Gtk-dialog-info.svg Aqueste article es sortit d'un traductor automatic e fa besonh d'unas correccions de gramatica, d'ortografia e de sintaxi.

Teodoric lo Grand (Theodoricus, Θευδέριχος), foguèt rei dels ostrogòts, filh de Teodomir e de sa concubina Ereleuva. Nasquèt vèrs 455 e moriguèt lo 30 d'agost de 526 a Ravena.

JoventutModificar

Als 8 ans (463) foguèt enviat coma ostatge a l'emperaire Leon E de Bizanci qu'aviá contractat als ostrogots per lo sieu servici en escambi d'un subsidi. Teodoric Foguèt educat a la cort a Constantinòple fins que foguèt retornat a lo sieu paire lo 473 als 18 ans. Mentre Teodomir èra vengut l'unic rei ostrogot, doncas que Valamir èra mòrt en batalha e Vidimir aviá format la siá pròpria horda de barbars amb la qu'èra partit a Itàlia e la Gàllia.

Pauc après lo sieu retorn, amassèt un grop de fisèles que secretament davalèt amb el pel Danubi e derrotèt e aucir en una batalha a un rei dels sàrmates. Acompanhèt après a lo sieu paire quand los ostrogots abandonèron los sieus territòris a la cèrca d'unes de mai fèrtils a còsta dels bizantins. Aiçò èra encara jos Leon E, mas après lo 474, amb Zenó coma emperaire, se signèt un tractat de patz que concedissiá als ostrogots part de Pannònia e Dàcia amb la condicion de defendre la frontièra del Danubi. Lo 475 moriguèt Teodemir e Teodoric foguèt proclamat rei.

Rei dels ostrogotsModificar

 
Representacion de Teodoric lo Grand sus una peça de moneda.

Pendent un temps foguèt aliat de Zenó e l'ajudèt a recuperar lo tròn quand ne foguèt expulsat lo 476; al servici de Zenó faguèt la guèrra amb un autre prince veire, Teodoric filh de Triari, mas l'emperaire lo poguèt pas provesir de porgiments e renfortiments coma li aviá promés e Teodoric li calguèt far la patz amb lo sieu omonim.

Aquel comportament de Zenon decebèt a Teodoric, que trinquèt amb l'Empèri e inicièt los sacatges de Macedònia e Tessàlia. Lo 483 Zenó provèt de recuperar la siá amistat e li donèt los títols de patrici e praefectus militiae, aital coma de quantitats de sòus, e l'adoptèt coma filh erigint una estatua de Teodoric a la tèsta del palai imperial; e lo 484 lo faguèt cònsol.

Teodoric Restèt fisèl fins al 487 mas pressionat per los sieus òmes, trinquèt d'autre còp ongan e ataquèt Constantinòple. Per salvar l'Empèri, Zenó li conferiguèt lo drech d'ocupar Itàlia e expulsar a Odoacre del poder. Teodoric Acceptèt, malgrat que las condicions que possediriá Itàlia èran pas clar a l'acòrdi (los grècs dison que prometèt conquistar Itàlia per l'Empèri e los ostrogots allegavan qu'Itàlia los èra estat cedit exprèssament).

Conquista d'ItàliaModificar

En 488 los ostrogots anèron cap a Itàlia e fòrça barbars se li jonguèron; totes anavan amb las siás femnas e filhs e tota la siá proprietat; foguèt coma una emigracion d'una nacion entièra; pel camin lutèron amb huns, gèpides e sàrmates e dintrèron fin finala a Itàlia l'estiu del 489.

Odoacre Li presentèt batalha a la riba del Sontius (Isonzo) pas luènh de Aquileia (28 d'agost del 489) e foguèt derrotat en daissant lo camin dobèrt a Teodoric. Odoacre Se va reorganitzar a Verona ont se liurèt la segonda batalha (27 de setembre del 489) e d'autre còp Teodoric ganhèt. Odoacre Li calguèt abandonar lo nòrd d'Itàlia a lo sieu rival e se barrèt a Ravena.

En 490 Odoacre sortèt de Ravena e obtenguèt qualques succèsses dins la zòna de Pavia, mas fin finala Teodoric lo derrotèt en una tresena e decisiva batalha a la riba de la Adda en agost del 490. Odoacre Se refugièt d'autre còp a Ravena ont sostenguèt un sètge de tres ans, mentre los generales de Teodoric dominavan Itàlia.

Fin finala lo 493 Odoacre acceptèt l'intrada dels ostrogots a Ravena amb la condicion d'un govèrn conjonch entre el e Teodoric; lo tractat foguèt confirmat jos jurament mas al cap de paucs jorns Odoacre foguèt assassinat al mitan d'una taulejada, sens dobte per orde de Teodoric mas de pròpria man (5 de març del 493).

Reis ostrogot d'ItàliaModificar

Un pauc après, encara lo 493, los vàndals lor calguèt cedir Sicília mejançant d'un tractat per evitar una guèrra; los vàndals conservèron solament Panormus. Tanben lo 493 Teodoric se maridèt amb una sòr de Clodoveu E rei dels francs salis. Las tèrras del nòu Reialme Ostrogot d'Itàlia foguèron distribuidas en un tèrç pels conqueridors e los dos tèrces pels italoromans.

En 504 s'apoderèt de la region de Sirmium qu'èra bizantina. En ongan Teodoric faguèt de mediador en las disputas entre lo rei Alaric II dels visigots e lo dels francs salis Clodoveu en atenhent amassar als dos reis dins una isla del Loire prèpa a Amboise.

En 507, derrotats los visigots a la batalha de Vouillé, los francs e los sieus aliats borgonyons ocupèron sens resisténcia los territòris cap al sud; los francs dintrèron a Provença e Septimània e assetgèron a Gesaleic, pretendent al tròn visigot, a Narbona; mas Teodoric o arturèt e envièt al general Ibba o Ibbas, que s'apoderèt de Provença, e avancèt après fins Arle, ont levèt lo sètge franc.[1]

 
Mausoleu De Teodoric lo Grand a Ravena.

En 510 Teodoric tornèt enviar las siás fòrças contra borgonyons e francs, e derrotèt d'autre còp a Clodoveu près de Arle; lo meteis an lo general Ibba ocupèt Barcelona e deposà a Gesalic que fugiguèt a territòri dels vàndals, que lo expulsèron.[1][2] Teodoric Faguèt retirar après las siás fòrças del territòri visigot; Arle foguèt declarat capital de la prefectura de las Gàl·lies dins lo reialme ostrogot, e nomena prefècte a Liberi, qu'exerciguèt la carga 18 ans. Dels visigots foguèt en fach lo regent fins a la siá mòrt, quand Amalaric aviá unes 24 ans. Gesaleic Retornèt a Aquitània ont poguèt amassar una armada e lo 512 dintrèt a la Tarraconense pels passatges pirenencs orientales mas foguèt derrotat per Ibbas a 20 km de Barcelona, fugiguèt cap al nòrd, e après traversar la Narbonense ensagèt penetrar a Borgonha, mas foguèt capturat e mòrt en traversant lo riu Durance, probablament per soldats ostrogots[3] lo 514.[4]

La siá capitala iniciala foguèt Ravena totun mai tard transportèt la residéncia a Verona. Aguèt coma ministres a Cassiodor e Boeci, d'escrivans romans. Lo màger conflicte amb los catolics (Teodoric èra arrià) venguèt de l'execucion de Boeci e Simmac acusats de conspiracion (524).

Mòrt e successionModificar

Teodoric Governèt Itàlia pendent 33 ans fins a la siá mòrt lo 30 d'agost del 526. Daissèt pas cap de filh mascle e repartiguèt los sieus domenis entre lo sieu felen Amalaric, rei dels visigots, e son felen Atalaric, filh de so filha Amalasonta e d'un nòble gòt, Eutaric (maridats en 515), en fixant lo Ròse coma frontièra entre ambedós.

Doas de las siás filhas se maridèron amb de reis: Tiudigota amb Alaric II, rei dels visigòts (vèrs 500), e Ostrogoto amb Sigismond de Burgondia, filh de Gundebald e eretièr dels burgonds e après rei (516); a la siá sòr Amalafrida, veusa d'un nòble veire, la donèt en matrimòni (509) a Ermanfrid, darrièr rei dels turingians en 516. Sa filha, Amalasonta, foguèt la maire de lo sieu successor.

ReferénciasModificar

  1. 1,0 et 1,1 Wolfram
  2. Wolfram
  3. Livermore
  4. Arnold

Articles ligatsModificar

  • Edicte de Teodoric