Gaston III de Fois-Bearn : Diferéncia entre versions

pas cap de resumit de modificacion
Que sabó profieitar d'aquesta posicion en bèth desplegar talents diplomatics deus géncers ; en purmèras, quan lo rei de França e'u demandè lo son aumenatge, shens díser que non, qu'arresponó que Bearn n'èra pas devath la soa vassalitat, mes que'u s'ac calèva tornar presentar aquera demanda en e peu son país de Fois. Atau, en tot impausar la soa condicion, que deishava quauquarren a ganhar au rei de França (un miei aumenatge) e quauquarren a pèrder (aqueth miei aumenatge e lo risc de véder lo vescomte a passar deu costat anglés).
 
Per çò qui èra de la vassalitat bearnesa de cap a Anglatèrra, que sabó ganhar temps en purmèras en pretextant que non podèva pas arrecéber los messatgèrs deudeus [[princiPrinci Negre]], puish, quan non podó pas mei evitar de's presentar davant eth, qu'arreconegó la vassalitat de quauques uas de las soas possessions gascoas mes pas brica per Bearn, en tot acceptar, totun, de tornar sus aquesta posicion en cas qu'ua pròva de vassalitat passada e hosse portada. Au maugrat qu'aquò e hore lo cas arron, aqueth jòc diplomatic doble e tenut qu'assegurè la reconeishença de l'independència de Bearn.
[[Imatge:Febusmefe.jpg|150px|left|thumb|Marca ''Febus Me Fe'' suu [[castèth de Montanèr]]]]
Aquesta pujada deu son poder, que contunhè dab los son hèits de guèrra : la soa victòria militara a [[batalha de Launa|Launac]] contra los [[Armanhacs]] lo [[3 de deceme]] de [[1362]]), la soa ajuda balhada aus [[chivalièrs teutonics]] ([[1356]]) e lo sauvament de la daufina de França a [[Meaux]] ([[1358]]).
Maridat dab [[Agnès de Navarra]] lo [[3 d'agost]] de [[1349]], que l'acacè de la soa cort l'endedia de la neishença deu lor hilh shens la deishar emportar arren en pretextant que n'avossen pas pagat la dòt. Que's cred qu'aquò ho a l'origina deu drama d'Ortès on Gaston Febus b'aucidè lo son hilh qui avèva ensajat de l'emposoar.
 
Lo son regnat que ho entà Bearn un temps de patz (a l'empara de la [[Guèrra de Cent Ans]]) e de grana pression fiscau (l'istorian [[Pèir Tucoo-Chala]] que soslinha que Gaston Fèbus non s'estimava pas la pena capitau per'mor los morts non pagan pas cap impòsts) qui permetó la construccion d'ua cadena de castèths e de hortalessas (mantun que pòrta enqüèra la mencion "Febus me fe" talhada en las loas pèiras); enter los castèths febusians que podem mentàver: [[Castèth de Pau|Pau]], [[Ortès]] (ne demora sonque la [[castèth de Montcada|tor Montcada]]), [[Castèth de Bètlòc|Bètlòc]], [[Castèth de Morlana|Morlana]], [[Castèth de Montanèr|Montanèr]] e, en dehòra de Bearn, [[Castèth de Lorda|Lorda]], [[Castèth de Mauvesin|Mauvesin]], l'ancian Castèth de [[Masèra]] e lo [[castèth de Fois]].
 
Que's morí d'un còp de sang arron ua caça de l'ors a l'[[Espitau d'Orion]] (près de [[Sauvatèrra]]) lo [[1 d'agost]] de [[1391]].
23 072

cambiaments