Ans 1860 : Diferéncia entre versions

4 043 octets aponduts ,  fa 1 any
pas cap de resumit de modificacion
Cap resum de modificació
Cap resum de modificació
<br/>
'''1861-1862''' : en [[Madagascar]], [[mòrt]] de la rèina [[Ranavalona Ièra|Ranavalona I{{èra}}]] que foguèt remplaçada per son fiu [[Radama II]]. Abandonèt la politica conservatritz de sa maire au profiech d'una politica de modernizacion e de dubertura de l'illa ais influéncias estrangieras. Per aquò, decidiguèt de l'adopcion d'un programa de modernizacion accelerada dau país per lo novèu rèi [[Radama II]] amb l'abolicion de la [[pena de mòrt]], l'abolicion dei [[corvada]]s, la reduccion dau [[conscripcion|servici militar]], la liberacion de presoniers estremats dins lo corrent dau rèine de sa maire ò la dubertura de l'illa ais Europèus. Aquò suscitèt tant l'estrambòrd que la maufisança au sen de la populacion e de l'[[aristocracia]] (→ [[1863]]). Dins certanei regions, d'afrontaments aguèron luòc entre lei dos camps.
<br/>
'''1861-1865''' : insureccion de [[Polonha]] còntra [[Russia]]. Maugrat quauquei succès iniciaus, lei Polonés foguèron finalament batuts a partir de [[1864]].
<br/>
[[Fichièr:BattleofPuebla2.jpg|thumb|right|[[Pintura]] representant la premiera batalha de Puebla e la revirada de l'assaut francés.]]
<br/>
'''1863''' : en [[Madagascar]], assassinat dau rèi [[Radama II]] per un complòt dirigit per lo Premier Ministre [[Rainivoninahitriniony]], inquiet après la cession de la partida septentrionala de l'illa a un aventurier francés. Foguèt remplaçat per una nivèça de [[Ranavalona Ièra|Ranavalona I{{èra}}]] dicha [[Rasoherina]]. Dins l'illa, [[Rainivoninahitriniony]] ordonèt de restaurar l'òrdre (→ [[1864]]).
<br/>
'''1863''' : presa de [[Mexico]] per lei [[França|Francés]]. Pasmens, trobèron ges de sostèn locau per estabilizar la situacion.
<br/>
'''1863''' : importanta victòria chinesa còntra la [[Revòuta Nian]] amb la mòrt de [[Zhang Lexing]], cap de l'insureccion.
<br/>
'''1863-1865''' : presa de [[Mexico]] per lei [[França|Francés]]. Pasmens, trobèron ges de sostèn locau per estabilizar la situacion maugrat lo coronament de [[Maximilian Ièr de Mexic|Maximilian de Habsborg]] coma emperaire de [[Mexic]].
<br/>
[[Fichièr:ShimonosekiWyomingAttacks.jpg|thumb|right|Gravadura representant la [[batalha de Shimonoseki]] entre Estatsunidencs e Japonés.]]
'''1864''' : succession de demonstracions de fòrça lòng dau litorau [[Japon|nipon]] per lei flòtas estatsunidenca, francesa e britanica.
<br/>
'''1864''' : lassat d'esperar una respònsa britanica a una prepausicion d'aliança, lo negus [[Tewodros II]] ordonèt d'arrestar divèrseis Europèus presents sus son territòri entraïnant una crisi diplomatica grèva.
<br/>
'''1864''' : en [[Madagascar]], vengut fòrça impopular per la violéncia de sa politica de restauracion de l'òrdre après l'assassinat dau rèi [[Radama II]], lo Premier Ministre [[Rainivoninahitriniony]] foguèt obligat de laissar son pòste de comandant de l'armada a son fraire [[Rainilaiarivony]] (→ [[1865]]).
<br/>
'''1864''' : après un lòng sètge, lei tropas [[Dinastia Qing|Qing]] capitèron de reconquistar [[Nanquin]], capitala de la [[Revòuta Taiping]]. {{formatnum:100000}} personas i foguèron tuadas per rompre definitivament lo movement. Dins aquò, una partida dei subrevivents de l'armada taiping jonhèt tanben la [[Revòuta dei Nian]] que sei fòrças conoguèron un redreiçament important de sei capacitats dins lo corrent de l'annada. Li permetèt en particular de reformar son [[infantariá]] anientada per leis ofensivas menadas leis annadas precedentas per l'armada imperiala.
 
== Cultura ==
[[Fichièr:Édouard Manet - Le Déjeuner sur l'herbe.jpg|thumb|right|''[[Le Déjeuner sur l'herbe]]'' d'[[Édouard Manet]].]]
'''1863''' : en [[França]], a la demanda de l'emperaire [[Napoleon III]] ([[1852]]-[[1870]]), foguèt organizat lo ''[[Salon dei refusats]]'' que presentava leis òbras de plusors artistas refusats per leis exposicions academicas. Entre lei tablèus presents, se trobava la pintura impressionista ''[[Le Déjeuner sur l'herbe]]'' d'[[Édouard Manet]] ([[1832]]-[[1883]]) que foguèt a l'origina d'un escandòl important. D'efèct, representava una frema nusa dins un contèxte contemporanèu.
<br/>
[[Fichièr:Notre-Dame - Eglise Cathédrale de Paris 2.jpg|thumb|right|[[Gravadura]] realizada en [[1867]] e [[1890]] representant la [[Catedrau de Nosta Dauna de París|Catedrala de Nòstra Dama de París]].]]
'''1864''' : acabament d'una òbra importanta de restauracion de la [[Catedrau de Nosta Dauna de París|Catedrala de Nòstra Dama de París]] dirigits per l'arquitecta [[Eugène Viollet-le-Duc|Viollet-le-Duc]]. Donan son aspèct actuau au bastiment.
 
== Sciéncias e tecnicas ==
<br/>
'''1862''' : sus lei prats batalhiers de la [[Guèrra de Secession]], intrada en servici de la premiera [[mina terrèstra]] vertadiera que conjugava un poder explosiu important e un [[detonator]] modèrne.
<br/>
'''1864''' : premiera utilizacion d'un [[sosmarin]] per atacar e aprefondar un [[naviri]] per la [[Estats confederats d'America|Confederacion]] (17 de febrier). Lo sosmarin utilizat èra de propulsion manuala e foguèt tanben destruch dins l'explosion de sa buta.
<br/>
{{veire|James Clerk Maxwell}}
'''1864''' : publicacion per lo fisician [[USA|estatsunidenc]] per [[James Clerk Maxwell]] ([[1831]]-[[1879]]) de la sintèsi de son estudi de generalizacion dei trabalhs de [[Michael Faraday]] ([[1791]]-[[1867]]) e d'[[André-Marie Ampère]] ([[1775]]-[[1836]]) regardant l'[[electricitat]] e lo [[magnetisme]]. Presentèt lei quatre [[equacion]]s dichas [[equacions de Maxwell]] depintant lo comportament e lei relacions dau camp [[Electromagnetisme|electromagnetic]] e demostrèt la natura ondulatòria e electromagnetica de la [[lutz]]. Aquò marquèt la fin dau periòde de fondacion de l'[[electromagnetisme]].
<br/>
[[Fichièr:Gießseite 22-09-2007 077.jpg|thumb|right|Forn [[procès Martin-Siemens|Martin-Siemens]].]]
'''1864''' : 11 ans après lo [[procès Bessemer]], depaus d'un brevet per lo [[procès Martin-Siemens]]. Gràcias a un forn dotat de regeneraires, permetiá d'utilizar de curum d'[[acièr|acier]] e de [[fèrre]]. Òr, amb lo desvolopament rapid de la siderurgia pesuca, aquelei produchs començavan de venir frequents dins l'[[industria]]. A respècte dei procès concurrents ([[procès Bessemer]], [[procès Thomas]]...), lo [[procès Martin-Siemens]] èra pus lòng mai permetiá de produrre d'aciers de qualitat superiora. Aqueu procès remplacèt pauc a pauc lo procès Bessemer e representèt 80% de la produccion mondiala d'acier dins lo corrent deis ans 1940. Declinèt lentament après la [[Segonda Guèrra Mondiala]] e dispareguèt dins lo corrent deis ans 2010.
<br/>
'''1864''' : intrada en servici dau ''Pilot'' que foguèt lo premier [[brisa-glaça]] vertadier. D'efiech, l'idèa de renfòrçar un naviri per rompre la banquisa existiá dempuei lei premiereis expedicions polaras mai aqueu naviri, d'origina [[Russia|russa]], èra lo premier especialament concebut per durbir de passatges dans la banquisa.
 
== Decès ==
59 287

cambiaments