Ans 1830 : Diferéncia entre versions

3 298 octets aponduts ,  fa 1 any
pas cap de resumit de modificacion
Cap resum de modificació
<br/>
'''1836''' : a l'eissida de la [[batalha de San Jacinto]] (21 d'abriu), [[independéncia]] ''de facto'' de [[Tèxas]].
<br/>
'''1837''' : en [[Illinois]], chaple d'un jornalista abolicionista per de partisans de l'[[esclavatge]]. Una partida de son jornau e de son estampariá foguèron pereu destruchas per d'abitants<ref>'''[[francés|(fr)]]''' André Kaspi, ''Les Américains. Tome 1 : Naissance et essor des Etats-Units 1607-1945'', Seuil, 1986, p. 156</ref>.
<br/>
'''1837''' : en [[Japon]], abdicacion dau [[shogun]] [[Tokugawa Ieyoshi]] au profiech de son fiu [[Tokugawa Ieyoshi]]. Pasmens, segon la tradicion dau shogunat Tokugawa, gardèt la realitat dau poder fins a sa [[mòrt]]. D'autra part, aparicion de movements de contestacion còntra lo [[Shogunat]] amb la fin de la [[Famina de Tenpo]]. Aquò foguèt agravat per de tirs d'[[artilhariá]] còntra lo naviri marchand [[USA|estatsunidenc]] que voliá desbarcar de marins nipons naufrajats.
 
== Cultura ==
<br/>
'''1834''' : invencion dau premier motor electric rotatiu per lo [[fisica|fisician]] [[Prússia|prussian]] [[Moritz von Jacobi]] ([[1801]]-[[1874]]). Aquò permetèt de concebre de motors electrics ambé d'aplicacions industrialas e lo principi dei motors von Jacobi èra totjorn utilizat au començament dau sègle XXI.
<br/>
'''1836''' : depaus de brevet dau premier [[revòuver]] vertadier per l'[[engenhariá|engenhaire]] [[USA|estatsunidenc]] [[Samuel Colt]] ([[1814]]-[[1862]]). D'utilizacion simpla a respècte deis [[arma (guèrra)|armas]] dau periòde, lo Colt conoguèt un succès important e generalizèt l'utilizacion de [[revòuver]]s e d'armas amb un barrilhet fins a l'aparicion de [[pistolet]]s eficaç vèrs la fin dau sègle XIX.
<br/>
[[Fichièr:Élément Daniell.jpg|thumb|right|Dessenh representant un element de la [[pila Daniell]].]]
'''1836''' : invencion de la premiera [[pila]] impolarizabla per lo [[quimia|quimista]] e [[fisica|fisician]] [[Reialme Unit|britanic]] [[John Frederic Daniell]] ([[1790]]-[[1845]]). Aquela pila trobèt d'aplicacions importantas dins lo [[telegraf]] qu'èra alora a se desvolopar e que necessitava de fònts d'energia constantas e fisablas.
<br/>
'''1839''' : invencion dau [[daguerreotipe]] per lo [[França|Francés]] [[Louis Daguerre]] ([[1787]]-[[1851]]). Eissit de recèrcas sus leis alogenurs d'[[argent]], son sistèma èra format d'una placa de coire cubèrta d'argent qu'èra expausada a de vapors d'[[iòde]]. Après reaccion amb l'argent, aquò permetiá de formar un jaç d'iodur d'argent fotosensible. Un còp plaçada a la lutz, la placa enregistrava un imatge invisible que son desvolopament èra realizat gràcias a de vapors de mercuri que formavan un amalgama amb l'iodur d'argent en foncion de l'intensitat luminosa recebuda per la placa. A respècte dau procès inventat per [[Nicéphore Niépce]] dins leis ans 1820 (→ [[1827]]), lo [[daguerreotipe]] èra un progrès considerable car permetiá de redurre lo temps de pausa de plusors oras (ò jorns) a 20-30 minutas. La novèla de l'invencion de Daguerre venguèt publica au començament de [[1839]] e entraïnèt una multiplicacion dei trabalhs e dei publicacions sus la [[fotografia]] (→ [[1839]]).
 
== Decès ==
<div style="-moz-column-count:3; column-count:3;">
* [[André-Marie Ampère]], sabent [[França|francés]].
* [[Ipolit Bochard]], marin e [[corsari]] [[Occitània|occitan]].
* [[Simón Bolívar]], [[generau]] e òme politic [[America dau Sud|sud-american]].
* [[Karl Georg Büchner]], escrivan [[Alemanha|alemand]].
* [[Sadi Carnot (fisician)|Sadi Carnot]], [[fisica|fisician]] [[França|francés]].
* [[Charles Fourier]], [[filosofia|filosòf]] [[França|francé]].
* [[William Wyndham Grenville]], Premier Ministre dau [[Reiaume Unit]].
* [[Guilhèm IV dau Reialme Unit|Guilhèm IV]], rèi dau [[Reiaume Unit]].
* [[Gustau IV Adòlf]], rèi de [[Suècia]].
* [[Karl Ludwig Harding]], [[Astronomia|astronòm]] [[Alemanha|alemand]].
* [[Johann Nepomuk Hummel]], compositor [[Àustria|austrian]].
* [[Giacomo Leopardi]], escrivan [[Itàlia|italian]].
* [[Thomas Malthus]], [[economia|economista]] [[Anglatèrra|anglés]].
* [[Nicéphore Niépce]], inventor [[França|francés]].
* [[Pèire Ièr de Brasil|Pèire I{{èr}}]], emperaire de [[Brasil]].
* [[Hippolyte Pixii]], inventor [[França|francés]].
* [[Aleksandr Pushkin]], escrivan [[Russia|rus]].
* [[Pèire Ròda]], [[violon]]ista e compositor [[Ocitània|occitan]].
* [[Domingos Sequeira]], [[pintura|pintre]] [[Portugal|portugués]].
* [[Friedrich Stromeyer]], [[Quimia|quimista]] [[Alemanha|alemand]].
* [[Antonio José de Sucre]], revolucionari e òme politic [[Veneçuèla|veneçolan]].
60 894

cambiaments