Sègle I apC : Diferéncia entre versions

pas cap de resumit de modificacion
<br/>
{{veire|Dinastia Han}}
'''24-37''' : en [[Republica Populara de China|China]], guèrra civila entre divèrsei clans qu'assaièron de venir independents ò d'obtenir lo poder imperiau. Lo venceire ne'n foguèt [[Han Guang Wudi]] que capitèt de tornar unificar lo país e de restaurar la [[dinastia Han]] (→ [[42]]).
<br/>
'''31''' : dins l'[[Empèri Roman]], arrestacion e execucion dau [[prefècte dau pretòri]] [[Sejan]] que dirigissiá l'Empèri per [[Tibèri]]. [[Macron (prefècte dau pretòri)|Macron]] lo remplacèt.
'''34-35''' : crisi entre [[Empèri Roman|Romans]] e [[Empèri Part|Parts]] per lo contraròtle d'[[Armenia]]. [[Tibèri]] liberèt un pretendent au tròne e suscitèt de revòutas dins lo territòri dau rèi [[Artaban III]] que deguèt rapidament abandonar seis ambicions sus la region (→ [[38]]).
<br/>
'''36''' : crisi economica novèla en [[Itàlia]] après un [[incendi]] que destruguèt una partida de [[Roma]]. [[Tibèri]] tornèt capitar de redreiçar la situacion amb l'organizacion d'una ajuda alimentària e de despensas publicas novèlas (→ [[42]]).
<br/>
'''37''' : mòrt de l'emperaire roman [[Tibèri]] que laissèt un tesaur de 2,7 miliards de [[sestèrci]]s. Foguèt remplaçat per [[Caligula]] que despensèt aquela sòma en mens de 6 mes e instaurèt un regim [[despotisme|despotic]].
<br/>
'''38-4041''' : agravament dei trèbols intèrnes au sen de l'[[Empèri Part]] que conoguèt un periòde caòs important amb de revòutas sostengudas per lei [[Empèri Roman|Romans]]. La situacion s'amaisèt après la [[mòrt]] d'[[Artaban III]] e son remplaçament per son fiu [[Vardanès Ièr|Vardanès]].
<br/>
'''39''' : en [[Vietnam]], revòuta dei sòrres Trung còntra la preséncia chinesa. Necessitèt la mobilizacion de mejans militars importants per tornar establir lo poder imperiau sus lo país. Per empedir una insureccion novèla, lo govèrn decidiguèt de sinizar leis elèits locaus.
<br/>
'''41''' : [[assassinat]] de [[Caligula]] per sa garda personala. Foguèt remplaçat per [[Claudi (emperaire roman)|Claudi]].
<br/>
'''42''' : revòuta dau prince chinés [[Lu Fang]]. Vencut, foguèt obligat de se retirar dins l'[[estèpa]]. Aquò foguèt la darriera temptativa d'usurpar lo poder de [[Han Guang Wudi]].
<br/>
'''42''' : après lei crisis de [[33]] e de [[36]], l'emperaire [[Claudi (emperaire roman)|Claudi]] ordonèt la construccion d'un [[pòrt]] modèrne a [[Òstia]] per melhorar l'avitalhament de la [[capitala]].
 
== Sciéncias e tecnicas ==
== Decès ==
 
* [[Artaban III]], rèi [[Empèri Part|part]].
* [[August]], emperaire [[Empèri Roman|roman]].
* [[Caligula]], emperaire [[Empèri Roman|roman]].
* [[Claudi (emperaire roman)|Claudi]], emperaire [[Empèri Roman|roman]].
* [[Fraatès V]], rèi [[Empèri Part|part]].
* [[Han Guang Wudi]], emperaire [[Republica Populara de China|chinés]].
* [[Jèsus de Nazareth]].
* [[Sejan]], [[prefècte dau pretòri]] [[Empèri Roman|roman]].
55 667

cambiaments