Mètro : Diferéncia entre versions

1 539 octets aponduts ,  fa 8 mesos
→‎Lo mètro en Occitània : Creacion de la seccion
(→‎Lo mètro en Occitània : Creacion de la seccion)
Lo '''mètro''' (forma abreujada de '''camin de fèrre metropolitan'''), nomenat '''camin de fèrre urban''' dins los primièrs temps, es un [[camin de fèrre]] electric pel transpòrt de passatgièrs dins lo domeni urban, amb una nauta capacitat e frequéncia de passatge, en essent en general sosterranh o en viaducte.
 
A diferéncia del [[tramviatramvai]], es totalament independent e segregat de la rèsta de circulacion e mejans de transpòrt. En Euròpa (mai que mai en [[Alemanha]] e en [[Benelux]]) se son bastits de sistèmas mixtes de mètro e [[tramviatramvai]] (Stadtbahn, Prémetro), ont los convòis circulan segregats e sosterranhs al centre de las vilas coma lo mètro e de forma superficiala dins los quartièrs periferics en forma de tramvia.
 
Lo primièr mètro foguèt lo de [[Londres]] ([[1863]]), que foncionava inicialament per mejan de locomotrices de vapor. Lo primièr mètro europèu pel continent foguèt lo de [[Budapèst]] ([[1896]]).
 
I a divèrsas caracteristicas que diferéncian los mètros. La presa electrica pòt èsser ja plan aeriana (per catenària o per ralhs superior) o ben al mejan d'un tresen ralh situat dins la tèrra al bòrd dels autres dos. Lo bastiment dels tunèls respond a dos estils fòrça diferents: lo nomenat de trincada, un tunèl fòrça superficial fach generalament pel procediment de talhar e cobrir, e los fòrça prigonds, faches coma de vertadièrs tunèls de minas, uèi lo jorn amb [[tuneladoira]]s.
 
== Lo mètro en Occitània ==
 
=== Lo mètro a Marselha ===
{{Article detalhat|Mètro de Marselha}}
[[Marselha]] es la tresena vila en [[França]], après [[Mètro de Lion|Lion]] e [[Mètro de París|París]], e primièr d'[[Occitània]] a metre en servici una linha de mètro lo [[26 de novembre]] de [[1977]].
 
Lo malhum actual compren<ref>[http://www.rtm.fr/guide-voyageur/se-deplacer/plans Plans] de la RTM</ref> :
 
* Linha 1 : ''[[La Ròsa - Tecnopòle de Castèu Gombèrt (mètro de Marselha)|La Ròsa - Tecnopòle de Castèu Gombèrt]]'' a ''[[La Forratgièra (mètro de Marseille)|La Forratgièra]].''
* Linha 2 : ''[[Bougainville (mètro de Marselha)|Bougainville]]'' a ''[[Santa Margalida Dromeu (mètro de Marselha)|Santa Margalida Dromeu]].''
 
=== Lo mètro a Tolosa ===
{{Article detalhat|Mètro de Tolosa}}
[[Tolosa]] es la cinquena vila en [[França]] e segonda d'[[Occitània]] a metre en servici un mètro lo [[30 de junh]] de [[1993]], e tanben segonda al mond a utilizat un mètro de tipe [[VAL]] après [[Mètro de Lilla|Lilla]].
 
Lo malhum actual compren<ref>[https://www.tisseo.fr/se-deplacer/plans Plans] de [[Tisséo]].</ref> :
 
* Linha A : ''[[Baisha Coma (mètro de Tolosa)|Baisha Coma]]'' a ''[[Balmar-Gramont (mètro de Tolosa)|Balmar-Gramont]].''
* Linha B : ''[[Bòrdaroja (mètro de Tolosa)|Bòrdaroja]]'' a [[Ramonvila (mètro de Tolosa)|''Ramonvila'']].
 
== Notas e referéncias ==
<references />
 
== Vejatz tanben ==
{{Sisterlinks|commons=Category:Rapid transit}}
 
=== Articles ligats ===
 
* [[Tramvai]]
 
[[Categoria:Mètro| ]]
3 645

cambiaments