La legenda daurada : Diferéncia entre versions

Correccion ortografica
(Correccion ortografica)
[[Imatge:Cyprianandjustinagoldenlegend.jpg|right|thumb|''[[Sant Ciprian]], [[Santa Justina]] e lo [[Demòni]]'' segon ''La Legenda daurada'']]
 
'''La Legenda daurada''' o ''Legenda aurea'' en [[latin]] es un obratge redigit en latin entre [[1261]] e [[1266]] per [[Jaume de Voragina]], [[òrdre dels Predicaires|dominican]] e arquevesque de [[Gènoa]], que fa l'agiogrfiaagiografia de prèp 150 sants ouo grops de [[sant]]s, [[santa]]s et [[martir]]s [[crestian]]s, e qualques episòdis de l'annada liturgica celebrancelèbran entre autre la vida [[Jèsus de NazaretNazarèt|Jèsus]] e de la [[Maria (maire de Jèsus)|Verge]].
 
== Fonts utilizadas ==
Jaume de Voragina posèt dins totes los tèxtes classics de la literatura religiosa de l'Edat Mejana; las bibliografias occupaocupa gaireben trentetrenta paginas de l'editionedicion critica. Se pòt notar los evangilisevangèlis [[ApocrifsApocrifes biblics|apocrifsapocrifes]] del [[Protoevangèli de Jaume|Jaume]], de [[Evangèli de Nicodèm|Nicodèm]], lo ''Speculum historiale'' de [[Vincent de Beauvais]], las òbras dels Paires latins [[Gregòri de Tours]], [[Agustin d'Ipòna|sant Augustin]], [[Jeròni d'Estridon|sant Jeròni]] e las ''Vitae Patrum'', [[Joan Cassian]] e de Paires grècs ja tradusits en latin coma sant [[Joan Crisostòm]]. S'esforcèt de pas escotar las legendas dels sants locals.
 
== L'obratge ==
[[File:Sainte Anne et les trois Marie.jpg|thumb|Santa Ana e las tres Marias ([[enluminuadura]] per [[Jean Fouquet]] del ''[[Livre d'heures d'Étienne Chevalier]]'', inspirada per ''La Legenda daurada''.]]
D'en primièr intitulada ''Legenda sanctorum alias Lombardica hystoria'', (çò que cal legir dels sants o istòria de Lombardia), aquela òbra foguèt lèu nomenada ''Legenda aurea'' perque lo seu contengut, d'una granda valor, es dich tan preciós que l'aur. En mai de las vidas dels sants 40 % de ''La Legenda daurada'' es consacrada a las explicacions de las fèstas religiosas principalas, al subjècte de la vida dude [[Jèsus]].
 
Lo libre es divisit en 5 partidas e 178 capítols, organisat a l'encòp segon l'òrdre del [[calendièr liturgic]] (de l'[[Avent]] a la fin de novembre) e dels edats de la gràcia o del salut: temps de la renovacion (5 capítols), lo temps de la reconciliacion e de la pelegrinacionperegrinacion (25 capítols), lo temps de la deviaciondesviacion (21 capítols), lo temps de la reconciliacion (20 capítols), lo temps de la pelegrinavionperegrinacion (107 capítols).
 
L'abreujat d'istòria d'Euròpa que dona, començant al [[sègle VI]] amb l'aribada dels [[Lombards]], li val tanben lo nom d'''Historia lombardica''<ref>{{fr}} [http://books.google.fr/books?id=Oa45KQy1aKkC&lpg=PA75&ots=ksD290KzLy&dq=L'Histoire%20des%20Lombards%3A%20son%20r%C3%B4le%20et%20son%20importance%20dans%20la%20Legenda%20aurea%20%C2%BB&pg=PA75#v=onepage&q=historia%20lombardica&f=false De la saintetatsantetat a l'agiografia: genèsi e usatge de la Legenda daurada] Per Barbara Fleith, Franco Morenzoni, {{p.}}75</ref> (Istòria lombarda).
Aqueles recits vius avián per vocacion d'exaltar la fe. Lo vertadièr subjècte de la ''legenda daurada'' es lo combat contrecontra los esperits de Mal, s'exprimissent entre autre dins lo corratgecoratge dels martirs que mòstra fin finala l'impoténcia dels persucutatspersecutats. ''La legenda daurada'' es atal consebudaconcebuda coma una aisina de trabalh destinada als predicaires, servissent a la preparacions dels [[presic]]s.
 
== Difusion ==
[[File:Iacopo - Legenda aurea, nel MCCCCLXXXXIX adi V di decembre - 911150 2r.jpg|thumb|upright|''Legenda Aurea'', 1499.]]
 
Aquel obratge coneguèt tre sa cracioncreacion, vèrs [[1261]]-[[1266]], un succès considerable. Lo mai ancian manuscrit conservat, datant de [[1282]], se trapa ara a la [[Bayerische Staatsbibliothek]] de [[Munic]]<ref>{{fr}} [http://www.arlima.net/il/iacopo_da_varazze.html Iacopo da Varazze] {{formatnum:1042}} manuscrits segon B. Fleith (1991, p. 55-331) : n°16</ref>. LèutLèu, ''La Legeda daurada'' venguèt amb la [[Bíblia]] e lo [[psaltièr]], una de las òbras mai legidas, mai copiadas e tanben mai aumentadas: als sègles [[sègle XIV|XIV]] e [[sègle XV|XV]], es pas rare de ne trapar de copiáscòpias contenent pas mes 400 istòrias. Existiriá mai {{formatnum:1000}} manuscrits, del mai simple a mai [[enluminadura|enluminat]]. L'arribada de l'estampariá aumentèt encara la difusion.
 
== Influéncia dins los arts plastics ==
== Vejatz tanben ==
 
=== Articles connexesconnèxes ===
 
* [[Agiografia]]
* {{fr}}[http://www.abbaye-saint-benoit.ch/voragine/index.htm Abbaye de St Benoît - traduccion francesa] de J.-B. M. Roze
 
== NotasNòtas e referéncias ==
<references/>