1918 : Diferéncia entre versions

2 846 octets aponduts ,  fa 5 anys
[[File:FT17 coverage of a French infantry onrush WWI.jpg|thumb|right|[[Fotografia]] d'un assaut francés sostengut per un carri FT-17.]]
 
Perseguida e fin de la [[Premiera Guèrra Mondiala]] sus divèrsei frònts :
Au començament d'octòbre, arribada de l'epidemia de [[gripa espanhòla]] en [[França]] dempuei lo territòri estatsunidenc. L'epidemia durèt fins a [[1919]] e tuèt aperaquí {{formatnum:408000}} personas. En causa de la guèrra, l'importància e lo perilh de la [[malautiá]] foguèron gardats secrèts per lo [[govèrn]], çò qu'agravèt l'epidemia. De mai, en causa dei movements de tropas, la gripa ganhèt lei país vesins tre la mitat dau mes e [[Alemanha]] au començament de novembre.
* sus lo frònt de l'Oèst, la fin de la participacion russa au conflicte permetèt ais Alemands de mandar de renfòrç importants. A la fin de la prima, mai d'una ofensiva obligiguèt lei Francés e lei Britanics de recular lòng dau frònt, especialament dins lo sector de Marne ([[Segonda batalha de Marna]], 27 de mai - 6 d'aost) e dins la region d'Amians. Pasmens, leis Aliats capitèron de tenir lo frònt fins a l'arribada dau còrs expedicionari estatsunidenc que permetèt de donar un avantatge numeric decisiu a l'Entenduda. Lo 8 d'aost es generalament considerat coma lo jorn decisiu de la desfacha alemanda car totei leis atacas acomençadas dins la jornada mau capitèron totalament. Puei, acomencèron una tiera de còntra-ofensivas aliadas qu'entraïnèron lo recul progressiu deis Alemands vèrs l'èst. Conjugada ambé lei victòrias aliadas sus leis autrei frònts, aquò obligiguèt leis Alemands de demandar un [[armistici]] que foguèt signat lo 11 de novembre marcant la fin de la guèrra.
* sus lo frònt italian, participacion dau còrs expedicionari francés a l'ofensiva generala deis Italians que capitèron d'intrar en [[Àustria]]-[[Ongria]].
* sus lo frònt balcanic, lei Francosèrbes dirigits per lo generau [[Louis Franchet d'Espèrey|Franchet d'Espèrey]] capitèron de rompre lo frònt bulgar a la [[batalha de Dobro Pole]] (14-19 de setembre). L'armada bulgara s'afondrèt alora totalament en causa d'un nombre important de desercions e [[Bulgaria]] demandèt un [[armistici]] lo 26 de setembre. Son armada, que representava una fòrça de 25-30 divisions alemandas, foguèt eliminada de la guèrra e leis Alemands poguèron mandar solament 7 divisions per la remplaçar. Aquò laissèt quasi liure lo flanc èst d'[[Àustria]]-[[Ongria]] e lo flanc oèst de l'[[Empèri Otoman]]. En consequéncia, aqueleis estats foguèron rapidament obligits de demandar a son torn un [[armistici]] — subretot qu'èran en parallèl durament desfachs per leis Italians e lei Britanics.
Lei condicions de l'[[armisitic]] permetèron a [[França]] de reconquistar lei regions d'[[Alsàcia]]-[[Lorena]] perduda en [[1871]] e d'ocupar una partida d'[[Alemanha]]. [[França]] foguèt tanben designat per acuelhir lei conferéncias de [[patz]] destinada a reglar la [[Premiera Guèrra Mondiala]]. Dins aquò, lo país èra afeblit maugrat sa victòria en causa de la destruccion de la màger part dei regions dau nòrd-èst de son territòri e d'un dèute important. Lei pèrdas umanas (1,7 milions de militars ò de civius tuats siá 4,29% de la populacion e 4,3 milions de bleçats) èran tanben un problema grèu qu'anava aver de consequéncias importantas sus la politica francesa de l'entre doas guèrras.
 
AuDe mai, au començament d'octòbre, l'arribada de l'epidemia de [[gripa espanhòla]] en [[França]] dempuei lo territòri estatsunidenc aumentèt lo nombre de mòrts. L'epidemia durèt fins a [[1919]] e tuèt aperaquí {{formatnum:408000}} personas. En causa de la guèrra, l'importància e lo perilh de la [[malautiá]] foguèron gardats secrèts per lo [[govèrn]], çò qu'agravèt l'epidemia. De mai, en causa dei movements de tropas, la gripa ganhèt lei país vesins tre la mitat dau mes e [[Alemanha]] au començament de novembre.
 
=== [[Euròpa]] ===
44 527

cambiaments