Dinosaure : Diferéncia entre versions

pas cap de resumit de modificacion
m (Lembeye a deplaçat la pagina Dinosaures cap a Dinosaure per dessús una redireccion)
{{1000 fondamentals}}
[[Imatge:Palais de la Decouverte Tyrannosaurus rex p1050042.jpg|200px|right|thumb|Fossil de tiranosaure]]
Los '''dinosaures''', (mot qui vòu díser {{citacion|terrible [[letre|lausèrp]]}} (- deu [[Grèc (lenga)|grèc]] ''δεινός'' - ''deino'' - {{citacion|terrible}}- e ''σαύρα'' - ''sauru'' - {{citacion|lausèrp}}) que son ua familha o [[clade]] de vertebrats fossils apareishuda au [[Triassic]] (230 milions d'annadas a), entà s'avalir a la fin de l'atge [[cretacèuCretacèu]] (65 milions d'annadas a) qui e qui daunegè l'[[ecosistèma]] terrèstre a l'escala deus vertebrats durant unsuas 160 milions d'annadas (durant lo [[triasTrias]], lo [[jurassicJurassic]] e lo cretacèu]]Cretacèu, siatan vau díser, per l'[[èra segondària]]. Que desapareishèn quasi tots durant l'[[exticcion deu Cretacèu-Paleogèn]]).
 
Lo sol grop subervivent conegut enter los dinosaures qu'ei lo deus ausèths, considerats donc per la sciéncia e la taxonomia actuala com dinosaures.
 
A maugrat de l'etimologia deu lor nom, los dinosaurs que son pro diferenciats deus lausèrps sus mantun punts, e en particular per'mor de la loas camas quilhadas e sustot segond las descobèrtas tanhentas au lor metabolisme pròche deu metabolisme deus ausèths dab la sang cauda.
Los dinosaures que colonizèn tots los mitans de vita sia la tèrra, la mar e lo cèu. Lo grop deus [[pterosaures]] (diferent deu grop qui balhore los ausèths de uei) que colonizè atau los aires.
 
Los dinosaures que's diversifiquèn hèra, sia en tèrmes d'endom (en bèth anar despuish gigants com los [[sauropòd]]s - podent arribar au mens dinc aus 58 m de longor - dinc aus mei petits com lo [[xixianycus]] dab sons 50 cm) sia en tèrme de dièta alimentària (anant deus [[carnivòr]]s aus [[erbivòr]]s) sia en tèrmes de postura ([[quadipèd]]a o [[bipèd]]a]]). D'autes animaus com los [[pterosaures]] (diferent deu grop qui balhore los ausèths de uei) qui colonizèn los aires, los reptiles aquatiques (com l'[[ichtisaure]], lo [[plesiosaure]] e l'[[elasmosaure]]) e los reptiles mamalians com lo [[dimetrodon]] correntament e iconograficament associats aus dinosaures pertanhen totun a d'autas familhas.
 
Las descobèrtas e l'estudi de las rèstas fossilizadas deus dinosaures que s'acceleré a partir deu sègle XIXau e lo mot ''dinosaure'' que ho creat per [[Richard Owen]] en [[1842]].
23 001

cambiaments